Rzecznik Praw Ubezpieczonych to nazwa urzędu, który przez dwie dekady pełnił funkcję głównego organu ochrony interesów osób ubezpieczonych, uposażonych oraz uprawnionych z umów ubezpieczenia. W 2015 roku jego kompetencje przejął Rzecznik Finansowy.
Podstawowym celem istnienia tego organu było zapewnienie ochrony prawnej konsumentom w relacjach z profesjonalnymi podmiotami rynku ubezpieczeniowego. Rzecznik stanowił instancję odwoławczą dla osób, których roszczenia zostały oddalone lub zaspokojone w stopniu niewystarczającym, działając jako niezależny arbiter i doradca prawny.
Zakres działalności Rzecznika obejmował w szczególności:
Reprezentację interesów konsumentów: Podejmowanie interwencji w indywidualnych sprawach na wniosek osoby ubezpieczonej.
Działalność edukacyjną i informacyjną: Podnoszenie poziomu wiedzy społeczeństwa w zakresie praw i obowiązków wynikających z umów ubezpieczenia.
Inicjatywy legislacyjne: Opiniowanie projektów aktów prawnych dotyczących rynku ubezpieczeń w celu eliminacji zapisów godzących w interes klienta.
Wystąpienia do Sądu Najwyższego: Składanie wniosków o rozstrzygnięcie rozbieżności w wykładni prawa (tzw. pytania prawne).
